U bevindt zich hier: Startpagina // Nieuws en activiteiten

NRC Handelsblad

De NRC vroeg haar lezers om een appèl voor democratische vernieuwing.

Dit naar aanleiding van het 50-jarig bestaan van het appèl waarmee het initiatiefcomité D'66 zich in 1966 presenteerde. 112 lezers reageerden. De jury bestaande uit Carla van Baalen (directeur Centrum voor Parlementaire Geschiedenis), Thom de Graaf (voorzitter Eerste Kamerfractie D66), Marike Stellinga (adjunct-hoofdredacteur NRC) en Kars Veling (oud-directeur ProDemos) beoordeelde de bijdragen op schrijfstijl (is het een appèl?) en originaliteit van het idee tot vernieuwing.
De inzending van Laurens Hoevenaren werd genomineerd en gepubliceerd op de website van de NRC.

Dit zijn alle winnaars.
Lees de genomineerde inzendingen hier.


Hieronder staat apart de inzending van Laurens Hoevenaren, voor de overige genomineerden zie link hierboven.

DEMOCRATIE 2.0: HÉT MIDDEL TEGEN BUIKLOOP!

Laurens Hoevenaren - Brummen

Is de democratie als besturingsvorm failliet? Heeft de waan van de dag middels social media het geloof in de parlementaire democratie en evenwichtige vertegenwoordiging verdrongen? De steeds lagere opkomstpercentages bij verkiezingen doen dat vermoeden.

Toch is de burger nog nooit zo betrokken geweest als nu. Men twittert, scheldt, verkettert, verstoort vergaderingen of jaagt journalisten weg. Daar waar men vroeger met een onverschillig schouderophalen de bladzijde van de krant omsloeg, ziet men nu op journaals en youtube-kanalen alles in full-colour op zich afkomen. En men vindt er ook iets van. Want de onderbuik van Nederland, en dus ook mijn onderbuik, is gevoelig. Ook ik ben populist in het diepst van mijn gedachten.

Betrokkenheid alleen is dus niet genoeg, sterker nog, het kan de stabiliteit van de democratische samenleving zelfs bedreigen. Versnippering en versplintering kunnen een land onbestuurbaar maken. De vraag is dan ook: hoe kan de geconstateerde felle betrokkenheid op de waan van de dag getransformeerd worden naar binding en verbinding met de democratische samenleving? Met een samenhangend pakket van maatregelen kan dat als volgt lukken.

Verhoog de kiesdrempel naar vijf procent. Als gevolg daarvan zullen er bredere, herkenbare stromingen in het parlement komen. De argumentatie dat ook minderheden gehoord moeten worden, is door social media achterhaald. Alle minderheden tot en met eenlingen kunnen vloggen, liken, twitteren etc. De stem van de minderheid behoeft om gehoord te worden dus niet a priori vertegenwoordiging in het parlement wanneer het om minder dan bijv. 5 % van de stemmen gaat (nu 0,667 procent).

Verleng de zittingsperiode van het kabinet naar zes jaar. Het geeft een kabinet meer ruimte om op een rustiger manier aan verandering te werken in plaats van de hete adem van volgende verkiezingen alweer in de nek te voelen. Bovendien: het dwingt de kiezer om echt heel zeker te zijn van de consequenties van zijn stem omdat het over een periode van zes jaar gaat. Ook voorkomt men hiermee een rukwindenbeleid.

Maximeer het aantal ministeries en richt de bestuursstructuur van Nederland voor tien jaar in, zodat niet iedere vier jaar veranderingen plaatsvinden (zoals het Ministerie van Justitie en Veiligheid). Deze door partijbelang ingegeven keuzes doorziet de kiezer maar al te goed. Evalueer het aantal en de domeinen van de ministeries per tien of twaalf jaar. Belangrijke dossiers kunnen ook projectmatig worden aangepakt over ministeries heen.

Creëer verbinding en betrokkenheid in de samenleving. Dit kan worden vormgegeven door het invoeren van de sociale dienstplicht voor alle jongeren vanaf 18 jaar voor de duur van bijvoorbeeld negen maanden. Het biedt jongeren de kans om buiten hun eigen leefwereld mee te doen. Meedoen in plaats van aan de kant staan of je afzetten. De grootste raddraaiers zijn soms de beste rolstoelduwers. En… spreek dit binnen in Europa af zodat er uitwisseling met andere EU-landen mogelijk wordt. Een sociale dienstplicht binnen Europa zal nationalisme binnen twintig jaar doen krimpen.

Vervang de provinciale indeling van Nederland door maximaal vier gewesten. We zijn de Verenigde Staten van Amerika of zelfs Duitsland niet. Hoeveel bestuurslagen heb je nodig voor pakweg zeventien miljoen mensen? En op gemeenteniveau, zeker na de herindeling, is en blijft er voldoende gelegenheid voor de burger voor regionaal engagement.

Veranker het lesgeven over het eerste artikel van de grondwet en de uitvloeisels daarvan in de lespakketten van de scholen. De vraag is zelfs of je dat aan iedere school over moet laten. Want iedere refo, moslim of evangelico mag zeggen dat homo’s niet door God bedoeld zijn, in dit land respecteren wij refo, homo, moslim en evangelico. Dat is de norm waarnaar wij ons gedragen en elkaar aan houden.

Ten slotte: schaf referenda subiet af. Referenda als inspraakmiddel geven te veel ruimte aan onze onderbuik. Democratie vraagt een kringspier van democratisch gekozen partijen waarin alle inwoners van Nederland zich vertegenwoordigd weten. Wie ongeremd de onderbuik zijn gang laat gaan, moet niet verbaasd zijn als diarree zijn deel is.

Voor meer informatie